آشنايي با قرقاول

جانورشناسان معتقدند که زیست گاه اولیه قرقاول مشرق زمین ومخصوصاً قفقاز وسواحل دریای خزر است واین موضوع از قدیم مورد تأیید دانشمندان بوده است به طوری که شاردن معروف در جلد دوم سفرنامه خود می نویسد: « آن چه که در دهانه رودخانه ایونی در مجاورت دریای سیاه کاملاً مطابق نوشته های مورخین باستان یافتم، قرقاول های شکیل وعظیم آن است که از حیث لطافت در سرتاسر آفاق بی نظیر است وبه نظر من چنان پرندگانی با چنین گوشت مطبوع وذائقه نواز در هیچ جای جهان پیدا نمی شود...». صرفنظر از نوشته شاردن توجه به نام Faisan نشان می دهد که از کلمه Phase فاز مشتق شده که نام رودخانه ای است که از کوه های قفقاز سرچشمه می گیرد و امروزه به نام محلی فاکزFachs نامیده می شود ودر گرجستان امروزی جاری است که در قدیم به آن کلشید می گفته اند وپیداست که نام علمی قرقاول معمولی Ph.Colchicus از نام آن گرفته شده است. مارسیال Martial دانشمند وشاعر یونانی در نوشته های خود ذکر می کند که قرقاول برای اولین بار از قاره آسیا به یونان برده وسپس از آن جا به سایر کشورهای دیگر منتقل شده است. مورخ مذکور می نویسد که آرگونوت Argonaute قهرمان افسانه ای یونان در سفرهایی که با کشتی معروف وتاریخی خود Argo به نقاط مختلف جهان کرد، موفق شد قرقاول را به همراه حیوانات شگفت آور دیگری به عنوان هدیه برای مردم یونان بیاورد. امروزه نیز با این که قرقاول به تمام نقاط دنیا برده شده است ولی پرنده مذکور تنها در مناطق مرطوب ومعتدل وپوشیده از بوته و درخت وجنگل به زاد و ولد پرداخته وبه آسانی پرورش می یابد. بعد از یونانی ها، رومی ها جزو اولین ملل اروپایی بودند که به مطالعه این پرنده پرداختند
در قرون وسطی قرقاول به کشور فرانسه راه یافت وفرانسویان در آغاز بدان خروس لیموژCoq de limoge می گفتند. در اوایل پرورش قرقاول در فرانسه ومتعاقب آن در انگلستان فقط به خاطر استفاده از گوشت لذیذ پرنده بوده است وبه این ترتیب به زیبایی پرنده توجه چندانی مبذول نمی شد. علت این امر نیز بیشتر به خاطر علاقمندی شاهان وسرداران آن زمان به خوردن غذاهای خوشمزه و به اصطلاح عادت آنان به پرخوری وشکم پرستی بوده است
آثار موجود نشان می دهد که در اوایل قرن چهاردهم خوردن گوشت قرقاول در فرانسه واروپا متداول گردید واین علاقمندی به حدی شدید بود که شاهان ترجیح می دادند، پرنده را پس از طبخ با همان پرهای الوان ودم بلند و پاها ، بر سر سفره به معرض تماشای مدعوین قرار دهند
شارل هفتم یکی از طرفداران جدی گوشت قرقاول بود ودستور می داد که در تمام میهمانی های رسمی فقط از گوشت پرنده مزبور استفاده شود
در هرحال پیشرفت پرورش قرقاول در اروپا مدیون فعالیت های شاهانی نظیر: هنری چهارم ، لویی سیزدهم ومخصوصاً لویی چهاردهم وپانزدهم می باشد. گذشته از مصرف گوشت، علاقمندی بسیاری از امپراتوران وسرداران اروپا به شکار وشرکت در مراسم مزبور موجب می گردید که عده ای از افراد به پرورش چنین پرندگانی مأموریت می یافتند وبه این ترتیب در ازدیاد طبیعی پرندگان و حیوانات شکاری کوشش واهتمام لازم به عمل می آمد. به طور کلی باید در نظر داشت که تا قبل از سال 1861 میلادی حداکثر تلاش مأمورین مذکور وهم چنین پرورش دهندگان بر این بود که از راه طبیعی به ازدیاد قرقاول ها بپردازند و به این ترتیب هیچ گاه اقدامی به منظور پرورش دستی پرنده مزبور به عمل نمی آمد، ولی از آن به بعد به خاطر این که زاد وولد وتکثیر قرقاول ها تحت کنترل قرار گرفت و بشر موفق گردید در پرورش این حیوان دخالتی بیشتر نماید، کم و بیش نگهداری قرقاول در نزد پرورش دهندگان رواج یافت وفعالیت مزبور نیز به کارهای دیگر دامپروری افزوده شد
اولین کشوری که در این راه قدم پیش گذارد انگلستان بود، پرورش دهندگان انگلیسی به خاطر این که به تقاضای خریداران داخلی وخارجی این پرنده جواب مثبت بدهند سعی کردند مراکز نسبتاً بزرگی برای پرورش دستی قرقاول تهیه نمایند وکم وبیش از راه وروش های علمی وصحیح برای پرورش این پرنده پیروی نمایند

نژادهای قرقاول
به طور کلی نژادهای متعدد قرقاول در دو دسته قرار گرفته اند
گروه اول، قرقاول های دم دراز هستند که در این گروه پرهای دم طویل بوده واز چند ردیف تشکیل یافته است. تعدادی از قرقاول های دسته مذکور حتی قادر هستند پرهای دم را تا اندازه ای به شکل چتر درآورند ولی هیچ گاه این قدرت به اندازه پرها وچتر طاووس نمی باشد. در این دسته بسیاری از قرقاول های عادی و اهلی که امروزه پرورش داده می شوند وهم چنین تعدادی از قرقاول هایی که شکار خوبی برای شکارچیان به شمار می روند قرار دارند و روی هم رفته پراکندگی آن ها در دنیا نسبت به دسته دیگر بیشتر است. نژادهای گروه دم دراز در دنیا پراکندگی بیشتری دارند.
گروه دوم، قرقاول های دم کوتاه هستند که تعداد آن ها کم واکثراً در نواحی مرتفع به خصوص در ارتفاعات هیمالیا وچین زندگی می نمایند. نژادهای گروه مزبور متعدد نبوده واز جمله باید قرقاول جنس لوفورا را نام برد

قرقاول سبز

Green Pheasant
نام علمی آن Phasianus versicolor است وبه آن « قرقاول ژاپنی » نیز می گویند. خاستگاه آن کشور ژاپن بوده واین پرنده به عنوان پرنده ملی ژاپن به شمار می رود. پرنده نر بر روی سینه پرهای سبز تیره وبر روی گردن پرهای بنفش دارد. لکه اطراف چشم به رنگ سرخ ودم به رنگ سبز ارغوانی است. پرنده ماده از پرنده نر کوچک تر بوده وپرهای آن به رنگ خاکستری با لکه های تیره است. این پرنده در ژاپن به وفور دیده می شود وتعدادی از آن ها در کنار شهرهای کوچک و روستاها دیده می شوند. تعدادی از این پرنده به جزایر هاوائی در ایالات متحده آمریکا برده شده اند. این گونه سه زیر گونه دارد که عبارتند از : « قرقاول سبز جنوبی» ، « قرقاول سبز آرام» ، « قرقاول سبز شمالی»

قرقاول معمولی

Common Pheasant
نام علمی آن Phasianus colchicus colchicus است. طول بدن آن بین45 تا 55 سانتی متر وطول دم آن 40 سانتی متر است ودر تمامی مناطق انگلستان دیده می شود و از گیاهان سبز، دانه وحشرات تغذیه می کند. خاستگاه اصلی آن در ناحیه قفقاز واطراف دریای سیاه بوده و اعتقاد بر این است که پرنده مذکور پیش از قرون وسطی به جزیره انگلیس راه یافته باشد. بال های بلند وعضلات بال قوی دارند، اما علاقه چندانی به پرواز نداشته ودر مسافت های کوتاه پرواز می کنند ودر فصل جفتگیری صورت پرنده سرخ رنگ می شود ورقص زیبایی را آغاز کرده وآواز مخصوصی سر می دهد. پرنده نر دارای رنگ های بدیع وبسیار جالبی است، سر وگردن سبز درخشان با تلالو ودرخشش طلایی بوده وگاهی در اثر انعکاس نور به آبی بنفش می گراید. در اطراف چشم و گونه، رنگ قرمز وزنده ای وجود دارد وپرهای دم به رنگ قرمز مسی درآمده است که در اثر انعکاس نور رنگ های جالبی از آن ظاهر می شود

قرقاول گردن حلقه ای

Ring necked Pheasant
نام علمی آن Phasianus colchicus torquatus است. از مشخصات ویژه این قرقاول وجود حلقه سفید رنگی بر روی گردن پرنده است. پرهای گردن به رنگ بنفش است واطراف چشم وآویزه گوش آن به رنگ سرخ است. پرهای گردن به رنگ قهوه ای تیره با لکه های سیاه است. این گونه سه زیر گونه دارد که عبارتند از : « قرقاول گردن حلقه ای تایوانی» ، « قرقاول گردن حلقه ای چینی » ، « قرقاول گردن حلقه ای تونگینزی »

قرقاول طلایی

Golden Pheasant
نام علمی آن Chrysolophus pictus است ، وبه آن «قرقاول چینی» نیز می گویند. خاستگاه آن مناطق کوهستانی غرب چین است. چینی ها به آن «مرغ طلایی» می گویند. طول بدن پرنده نر90 تا 105 سانتی متر است که دم پرنده دوسوم طول آن را تشکیل می دهد . تاج پرنده نر به رنگ زرد طلایی و پرهای سرتاسر بدن به رنگ سرخ بلوطی است وگردن نارنجی می باشد. پرنده ماده به رنگ خاکستری است . رنگ پاها ومنقار در هردو جنس نر وماده به رنگ زرد است. پرنده ای با جرأت است اما مشاهده آن در طبیعت کاری دشوار است. شبxadها معمولاً بر روی درختان می خوابد. پرنده ماده 8 تا 12 تخم می گذارد و 22 تا 23 روز بر روی تخم می خوابد

قرقاول لیدی آمهرت

Lady Amherst s Pheasant
نام علمی آن Chrysolophus amherstiae است. خاستگاه آن جنوب غرب چین ، تبت ومیانمار است. طول بدن آن 100 تا 120 سانتی متر است که از آن میان طول دم 80 سانتی متر است. رنگ پرهای گلو وسینه آن به رنگ سیاه و شکم وبال ها ودم خاکستری رنگ است. در خصوص تسمیه این قرقاول ، باید گفت که آمهرت نام حمکران بنگال است که در سال 1828 اقدام به فرستادن این پرنده به لندن کرد و این قرقاول در زمان ناپلئون سوم وارد فرانسه گردید. پرنده ماده 6 تا 12 تخم گذاشته و مدت 22 روز بر روی تخم ها می خوابد ودر هر فصل تولید مثل 50 تخم می گذارد

آشنايي با قرقاول...